Karahanlılar

KARAHANLILAR (840–1212)

Maveraünnehir’de Bilge Kül Kadir Han tarafından 840 yılında kurulan ilk Türk İslam devletidir. Karluk, Yağma ve Çiğil Türkleri tarafından kurulmuştur. Başkenti Balasagun olan Karahanlıların devlet yönetiminde geleneksel Türk yönetim anlayışı olan kut anlayışını benimsemişlerdir.

Karahanlılar, Abdulkerim Satuk Buğra Han zamanında İslamiyet’i resmi devlet dini olarak kabul eden ilk Türk Devletidir. Halkı, yöneticileri ve ordusunu Türkler teşkil etmiştir. Ordu düzenine önem verilmiş, ordusunda hastane ve posta teşkilatı kurulmuştur.

Resmi dili Türkçe, yazı dili Uygurca olup her alanda Türkçeyi kullanmışlardır.Ulusal kimliklerini her daim korumuşlardır. Kaşgarlı Mahmut’un Divanu Lügati’t-Türk ve Yusuf Has Hacip’in Kutadgu Bilig önemli eserlerindendir. Mimari alanda ise Ribat en önemli eserlerindendir.

İkili teşkilatı uygulayarak Doğu ve Batı şeklinde ikiye ayrılmıştır. Doğu Karahanlıları Karahıtaylılar 1130 yılında, Batı Karahanlıları ise Harzemşahlar 1212 yılında yıkmıştır.

Medeniyete katkıları ise; Türk-İslam tarihinin ilk yazılı eserleri Karahanlılar tarafından yazılmıştır. İslami dönemin ilk edebi eserleri Karahanlılar zamanında ortaya çıkmıştır. Semerkant Medresesi dünya tarihinde ilk burslu öğrenciliğe örnektir. Karahanlılar, Türk kültürünün gelişmesine önemli katkılarda bulunmuşlardır.

Önemli devlet adamları Bilge Kül Kağan, Satuk Buğra Han ve Yusuf Kadir Han’dır.

Kaynak adres : http://www.tarihin.com/turk-islam-devletleri/karahanlilar.html.html

Türk İslam Devletleri