OSMANLI DEVLETİ’NDE YENİÇERİ OCAĞINI KALDIRMA DENEMELERİ
Yeniçeri ocağı kurulduğundan itibaren dünyadaki en güçlü askeri ocaklardan biri halini almıştır. 17’inci yüzyılda Osmanlı Devleti’nin duraklama döneminde ise yeniçeri ocağında bazı sıkıntılar yaşanmaya başlamıştır. Başta yeniçeri ocağının devşirme sisteminin bozulması, yeniçeri olma becerilerine sahip olmayanların bu ocağa alınmaya başlaması, yeniçerilerin gizli ve aşikar bir şekilde evlenmeye başlaması, seferlere çıkmadıklarından dolayı askerlik kabiliyetlerinin, savaş becerilerinin azalmaya başlaması, şehirde uzun süre yaşayıp savaş ganimetleri alamadıklarından dolayı askerlikten ziyade ticaret vb. diğer işlerle uğraşmaları yeniçeri ocaklarının güç kaybetmesine neden olmuştur.
Yaşanan bu sıkıntılardan dolayı yeniçeri ocaklarında disiplinsizlikler meydana gelmeye başlamıştır. Bu disiplinsizlikler bazı savaşların neticesini bile değiştirebilmiştir. Yapılan disiplinsizlikler sık sık bu ocaktakilerin isyan etmelerine sebep olmuştur. Bu isyanlar zamanla öyle bir hale gelmiştir ki, yeniçeriler culus bahşişi alabilmek için bile padişahları değiştirme girişimlerinde bulunmuşlardır. Dönemin tabiri ile “Ocak devlet içindir.” ifadesi yerini “Devlet ocak içindir.” ifadesine bırakmıştır.
Padişahların bu sıkıntıları görmesi ve değişimin şart olduğunu anlamaları uzun sürmemiştir çeşitli fermanlarla yeniçeri ocaklarını eski haline getirme çabalarında bulunmuşlardır. Bazı padişahlar yeniçeri ocağını tamamen kaldırıp yeni bir ordu kurmak istemişlerdir.
Bu padişahların yaptıkları kısaca şu şekilde özetlenebilir:
1. II. Osman (Genç Osman) tarafından ; Yeniçeri Ocağını kaldırmayı planlayan ilk padişahtır. Ancak bu fikrinin Yeniçeriler tarafından duyulması üzerine boğularak öldürülmüştür.
2. III. Selim tarafından; Yeniçeri Ocağını kaldırma girişiminde bulunmamıştır, fakat Nizam-ı Cedid ismiyle yeni bir ilave ordu kurabilmiştir.
3. II. Mahmut tarafından;Sekban-ı Cedid ismiyle, Eşkinci ocakları kurulmuştur, fakat bu ocak yeniçerilerin rahatını bozduğu için yeniçerilerin isyanı üzerine kapatılmıştır. 1826 yılında ise yeniçeri ocağı Vaka-i Hayriye neticesinde tamamen kaldırarak Asakir-i Mansure-i Muhammediye ordusunu kurmuştur.
Kaynak adres : http://www.tarihin.com/yeniceriler/yeniceri-ocagini-kapatma-denemeleri.html.html
Yeniçeriler
News
